Ga naar inhoud

Onafhankelijk exploratienetwerk

Deze afbeelding is een schematische weergave gemaakt door Ruurd Priester in 2022 en toont de verschillende verbindingen in een verandernetwerk.

Transform is een onafhankelijk exploratienetwerk dat werkt aan het energiesysteem vanuit decentraal perspectief. Dat doen we door middel van publiek privaat ontwerpend actieonderzoek waarbij we voorlopers uit de markt, uitvoeringsinstanties, wetenschap en overheden aan elkaar verbinden. Samen pakken we vraagstukken op die groter zijn dan de partijen zelf, ontdekken we wat er nodig is en delen dat in onze netwerken. Transform wordt financieel en in kind ondersteund door het Ministerie van Klimaat en Groene Groei, Nationaal Programma Regionale Energie Strategie en Topsector Energie. Transform bepaalt zelf haar inhoudelijke koers met hulp van de regiegroep en expertteams.

Hoe leiden we de decentrale ontwikkelingen in het energiesysteem in goede banen?

Dat is de hoofdvraag die wij onszelf en het netwerk ieder jaar weer stellen. Hoe zorgen we daarbij dat het systeem als geheel blijft werken, houden we rekening met afhankelijkheden én wentelen we zaken niet op elkaar af (economisch, ruimtelijk, energetisch)?

Onze activiteiten

Ons werk gaat vooral over het ondersteunen en verbinden van mensen die in de publieke en private praktijk werken aan decentrale oplossingen. Zelf werken we dus niet aan oplossingen, we willen er vooral van leren en de inzichten breed delen. Wat we doen op een rij:

  • Faciliteren voorlopersnetwerk
    Transform brengt mensen die, zowel in het private als publieke domein, werken aan nieuwe decentrale oplossingen op persoonlijke titel bij elkaar. Dit kan via bijeenkomsten en online, zodat ze elkaar leren kennen en vinden. Op het platform kunnen ze met elkaar inzichten delen, vragen stellen of elkaar uitnodigen voor relevante bijeenkomsten of projecten. Geplaatste berichten worden automatisch gedeeld met elkaar.

  • Organiseren van verdiepingsbijeenkomsten
    We werken in verdiepingssessies op persoonlijke titel en onder ‘chatham house rules’ zodat er een omgeving ontstaat waarin we vrij en werkelijk op inhoud kunnen samenwerken. Bijeenkomsten worden geïnitieerd vanuit een partij die in de praktijk tegen een complexe vraag aanloopt. Van bijeenkomsten wordt publiek verslag gedaan.

  • Wat we leren delen we breed
    Alles wat wij doen is van iedereen. Dat betekent dat we publieke verslaglegging doen van onze bijeenkomsten, waar we wel de 'Chatham House Rule' hanteren. Jaarlijks leggen we wat we leren ook vast in onze terugkerende publicatie: "decentraal in goede banen". Daarnaast delen we wat we leren in presentaties op congressen.

  • Deepdive decentraal: samen richting geven
    Ieder jaar organiseren we voor de zomer een brede bijeenkomst waarin we de publieke en private praktijk van voorlopers samenbrengen met beleidsmakers om op deze manier richting te geven.

Doorsnijdende thema's

We richten ons op een drietal doorsnijdende thema's. Deze onderwerpen komen overal naar boven in de publieke en private praktijk van partijen die aan oplossingen werken vanuit decentraal perspectief om wonen, werken en verplaatsen mogelijk te maken en hebben een verbinding met elkaar:

  1. Ruimte en energie
    In het ruimtelijk ontwerp van toekomstige wijken en buurten wordt energieverbruik, opwek en buffering geïntegreerd meegenomen. Dat zorgt ervoor dat minimaal transport nodig is en er maximaal gebruik gemaakt wordt van lokale hernieuwbare bronnen. Daarmee komen nieuwe oplossingen in beeld en helpt energie om brede welvaart te behouden of te realiseren. Dat betekent dat we energie op een andere manier mee moeten gaan nemen in de ruimtelijke ontwikkeling, gelijk aan vraagstukken als mobiliteit en leefbaarheid. We kunnen het niet meer zien als een stekker. Energie wordt een nieuwe loot aan de ruimtelijke boom. Maar hoe gaat dat precies werken? 

  2. Digitalisering
    Om decentrale oplossingen te benutten is digitalisering noodzakelijk. Het is nodig om inzicht te geven in het energiesysteem en de ruimtelijke consequenties, om energiesystemen achter de meter aan te sturen en om onderling af te kunnen rekenen. Dat levert vragen op rondom zeggenschap, veiligheid, interoperabiliteit, (vendor) lock in en ongewenste machtsconcentraties. 

  3. Veranderende rollen, taken en verantwoordelijkheden
    In de praktijk zien we de rollen van de huidige energiesysteempartijen verschuiven. Dit is nodig om nieuwe toetreders en deelnemers, en dus decentrale oplossingen ruimte te geven. Dat betekent nieuwe kennis, nieuwe verantwoordelijkheden, nieuwe (on)zekerheden en nieuwe risico’s voor iedereen.

Transform backbone

Het team van verkenners werkt op dagelijkse basis aan Transform. Samen verbinden we de vernieuwers, de veranderaars en de vragers door actief met ze te communiceren en door ontmoetingen te organiseren. Online en offline.

Je kan ons altijd benaderen voor vragen waar je in vast loopt, vragen die groter zijn dan wat je zelf kan oplossen, of inspiratie die je wilt delen. Dat kan persoonlijk of via het contactformulier.  Maar wacht niet op ons. Deel je vragen, inspiratie en nieuws zelf ook op de site op het prikbord. Via de nieuwsbrief komt het dan vanzelf bij het netwerk terecht.

Regiegroep Transform

De regiegroep is op persoonlijke titel en vrijwillige basis en geeft inhoudelijk richting aan het werk van de backbone op de missie van het netwerk. Ze signaleert vraagstukken die aandacht nodig hebben, maar groter zijn dan alle partijen. De regiegroep komt twee keer per jaar bij elkaar.

Expertgroep decentraal digitaal

Een decentraal energiesysteem is onmogelijk zonder digitale oplossingen. Deze zijn nodig om het energiesysteem decentraal te ontwerpen, te plannen, aan te sturen en om met elkaar af te kunnen rekenen. Omdat digitalisering een specialistisch onderwerp is hebben we er een aparte expertgroep op gevormd. Deze groep is per 1 januari opgricht als opvolging van de kerngroep van de Club van Wageningen. Net als de regiegroep van Transform bestaat deze groep uit een aantal invloedrijke vrijwilligers die samen inhoudelijk richting bepaald.

Partners

Onze partners maken het netwerk mogelijk door middelen beschikbaar te stellen zodat we ontmoetingen kunnen organiseren, online en offline. Zij zien het belang van een tussenruimte waar we samen nieuwe oplossingen kunnen ontwikkelen. Zonder hen zou Transform niet mogelijk zijn.